بهمنظور بررسی اثر تراکمهای مختلف گندم و سطوحمختلف کود نیتروژن بر خصوصیات مورفوفیزیولوژیکی گندم؛ آزمایشی بهصورت اسپیلیت پلات در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار در ایستگاه تحقیقات گنبدکاووس طی دو سال زراعی 1400-1399 و 1401-1400 اجراء شد. تیمارهای آزمایش شامل مقادیر کاربرد صفر، 100، 200 و 300 کیلوگرم در هکتار کود نیتروژن بهعنوان عامل اصلی و تراکمهای کاشت 150، 225، 300، 375، 450 و 525 دانه گندم در متر مربع بهعنوان عامل فرعی بودند. نتایج نشان داد که تمامی صفات مورد بررسینظیر وزن هزار دانه، عملکرددانه، نشت الکترولیت، کلروفیل بهصورت معنیداری تحت تأثیر کود نیتروژن و تراکم کاشت گندم قرار گرفتند. مقایسه میانگین تراکم کاشتدر سال دوم نشان داد که بیشترین عملکرد دانه (5/7167 کیلوگرم در هکتار) مربوط به تراکم کاشت 300 دانه در متر مربع بود که نسبت به کمترین عملکرد دانه (5405 کیلوگرم در هکتار)، 61/32 درصد افزایش یافت. البته این تیمار با تراکم 375 بوته در متر مربع اختلاف معنیداری نداشت. همچنین مشخص شد که بیشترین وزن هزاردانه مربوط به تیمار کودی 200 کیلوگرم در هکتار (1/47 گرم) و تراکم کاشت 150 بوته در متر مربع (6/46 گرم) بود که بهترتیب نسبت به تیمار کودی 100 کیلو گرم در هکتار، 31/10 درصد و تراکم کاشت 525 بوته در متر مربع، 13/7 درصد اختلاف داشتند. در بررسی اثر متقابل کود و تراکم کاشت مشخص شد که بیشترین وزن خشک سنبله (38/2 گرم) بهترتیب مربوط به تیمار کودی 100 کیلوگرم در هکتار و تراکم کاشت 450 بوته در متر مربع بود که نسبت به کمترین آن، 57/99 درصد اختلاف داشت. بهطور کلی بهنظر میرسد برای رسیدن به تراکم مطلوب اولیه در جهت استفاده حداکثری از منابع و عملکرد بهینه گندم، کاربرد 300 کیلوگرم کود نیتروژن در هکتار و تراکم بوته 300 و 375 بوته در متر مربع مناسب باشد.
Biabani A, Jangdoost Minab M, Mohamadi Gonbad R, Rezvani R. Investigation of Morphophysiological Indices of Wheat (Triticum aestivum L. cv. Qaboos) Under the Effect of Density and Nitrogen Fertilizer in Gonbad Kavous Region. فیزیولوژی گیاهان زراعی 2026; 17 (68) :61-82 URL: http://cpj.ahvaz.iau.ir/article-1-1719-fa.html
بیابانی عباس، جنگدوست محمدرضا، محمدی گنبد رحمتاله، رضوانی رضا. بررسی شاخصهای مورفوفیزیولوژیکی گندم (Triticum aestivum L.) رقم قابوس تحت تأثیر تراکم و کود نیتروژن در منطقه گنبد کاووس. مجله علمی فیزیولوژی گیاهان زراعی. 1404; 17 (68) :61-82