بهمنظور بررسی اثر زمان و مقدار محلولپاشی هیومیک اسید بر عملکرد و اجزای عملکرد گندم در تاریخ کاشت مطلوب و دیرهنگام، این آزمایش در سالهای زراعی 97-1396 و 98-1397 بهصورت اسپلیت فاکتوریل در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی در سه تکرار در شهرستان اهواز واقع در جنوب غربی ایران اجرا شد. کرت اصلی شامل دو تاریخ کاشت توصیه شده نیمه آذرماه و دیرهنگام نیمه بهمن ماه به منظور مصادف شدن مراحل پس از گردهافشانی با تنش گرمای پایان فصل بود. عامل مقدار اسیدهیومیک شامل: محلولپاشی اسیدهیومیک به مقدار یک، دو و سه لیتر در هکتار به همراه شاهد (آبپاشی) و زمان مصرف اسیدهیومیک شامل: مصرف در مرحله پنجهزنی، ساقهرفتن، ظهور برگ پرچم و گردهافشانی در گندم، به صورت فاکتوریل به عنوان عوامل فرعی در نظر گرفته شدند. نتایج نشان داد، تنش گرمای پایان فصل باعث کاهش معنیدار عملکرد و اجزای عملکرد دانه شد. میانگین عملکرد دانه در شرایط تنش نسبت به تاریخ کاشت بهینه در حدود 28درصد کاهش یافت. اثر مقادیر مختلف مصرف اسید هیومیک بر عملکرد و اجزای عملکرد دانه معنیدار بود. بیشترین عملکرد دانه (8/498 گرم در مترمربع) و تعداد دانه در سنبله (4/34) از تاریخ کاشت مطلوب و کاربرد سه لیتر در هکتار اسیدهیومیک در مرحله ساقهدهی به دست آمد. در تاریخ کاشت دیر هنگام، مصرف سه لیتر اسید هیومیک در مراحل ساقهرفتن و گرده افشانی بیشترین عملکرد دانه را تولید نمود که نسبت به تیمار شاهد (بدون هیومیک) در حدود 12 درصد افزایش نشان داد. افزایش عملکرد دانه در این تیمار به دلیل افزایش تعداد دانه در سنبله و وزن هزار دانه بود. بهطور کلی براساس نتایج این پژوهش، کاربرد سه لیتر در هکتار هیومیکاسید در مرحله ساقهدهی در تاریخ کاشت بهینه و دیر هنگام نظر به سهولت مصرف در مزرعه جهت کاهش اثر خسارت ناشی از تنش گرمای پایان فصل توصیه شد.
eskandary S. The effect of time and amounts of humic acid foliar application on wheat (Triticum aestivum L.) yield and yield components in post anthesis heat stress conditions. فیزیولوژی گیاهان زراعی 2024; 16 (62) :5-24 URL: http://cpj.ahvaz.iau.ir/article-1-1340-fa.html
اسکندری سمیه، مدحج عادل، علوی فاضل مجتبی، لک شهرام، مجدم مانی. بررسی اثر زمان و مقدار محلولپاشی اسید هیومیک بر عملکرد و اجزای عملکرد گندم (Triticum aestivum L.) در شرایط تنش گرمای پایان فصل. مجله علمی فیزیولوژی گیاهان زراعی. 1403; 16 (62) :5-24