fa اثر برهمکنش کلسیم و جاسمونیک ‌اسید، بر برخی صفات فیزیولوژیک و عملکرد غده سه رقم سیب‌زمینی فیزیولوژی گیاهان زراعی Crop Physiology كاربردي Applicable <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:16px;"><span style="font-family: times new roman;"><strong>در مناطق سردسیر، سیب‌ زمینی به&shy; صورت بهاره کشت می‌شود. از چالش‌های پیش&shy;روی زراعت سیب‌ زمینی در این مناطق، سرمای دیررس بهاره، سرمای زودرس پاییزه و گرمای تابستان می‌باشد. این آزمایش به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در سال‌های زراعی 94-1393 در منطقه گندمان، استان چهارمحال و بختیاری، ایران اجرا شد. عامل اول شامل سه رقم جلی، فونتین و بورن و عامل دوم، ترکیبی از تیمار‌های مختلف کلسیم و جاسمونیک اسید (با غلظت پنج میکرومولار) شامل: 1-&shy;کلسیم + جاسمونیک اسید در مرحله قبل از تشکیل ریزوم‌ها&nbsp;</strong></span></span><strong><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">T₁), 2</span></span></strong><span style="font-size:16px;"><span style="font-family: times new roman;"><strong> کلسیم + جاسمونیک اسید در مرحله بعد از تشکیل ریزوم‌ها (</strong><strong><span dir="LTR">T</span></strong><strong>_{<span dir="LTR">2</span>}</strong><strong>)، 3- جاسمونیک اسید در مرحله قبل از تشکیل ریزوم‌ها</strong> <strong>(</strong><strong><span dir="LTR">T</span></strong><strong>_{<span dir="LTR">3</span>}</strong><strong>)، 4-</strong><strong><span dir="LTR">&shy;</span></strong><strong>جاسمونیک&shy;اسید در مرحله بعد از تشکیل ریزوم‌ها</strong> <strong>(</strong><strong><span dir="LTR">T</span></strong><strong>_{<span dir="LTR">4</span>}</strong><strong>)، 5-</strong><strong><span dir="LTR">&shy;</span></strong><strong>کلسیم از منبع نیترات کلسیم</strong> <strong>(</strong><strong><span dir="LTR">T</span></strong><strong>_{<span dir="LTR">5</span>}</strong><strong>)، 6-</strong><strong><span dir="LTR">&shy;</span></strong><strong>شاهد (عدم کاربرد هر دو فاکتور</strong> <strong>(</strong><strong><span dir="LTR">T</span></strong><strong>_{<span dir="LTR">6</span>}</strong><strong>)) بود. با توجه به نتایج، چنین می‌توان استنباط نمود که جاسمونیک اسید و کلسیم، در هر دو مرحله قبل و بعد از ریزوم‌دهی، باعث کاهش اثر نامطلوب تنش دمایی شدند، به&shy; علاوه این اثرات مثبت، زمانی که جاسمونیک اسید و کلسیم به &shy;صورت ترکیبی و در زمان قبل از ریزوم‌دهی اعمال شد، بیش &shy;تر بود. بر اساس نتایج به&shy; دست آمده هر دو فاکتور جاسمونیک اسید و کلسیم دارای اثر معنی‌دار بر ارقام مورد بررسی بودند، به&shy; طوری&shy; که رقم جلی نسبت به سایر ارقام واکنش بهتری داشت. در بین تیمارهای مورد بررسی نیز تیمار </strong><strong><span dir="LTR">T</span></strong><strong>_{<span dir="LTR">1</span>}</strong><strong> در کلیه صفات مورد بررسی به &shy;جز مالون‌دی‌آلدهید، در هر سه رقم مورد آزمایش بیش &shy;ترین میانگین را نشان&shy; داد. در مجموع با توجه به نتایج حاصل، کاربرد تیمار ترکیبی جاسمونیک اسید و کلسیم در مرحله قبل از ریزوم‌دهی، با کاهش اثر سوء دما و تحریک غده‌زایی، باعث حصول عملکرد بیش&shy;تر شد. </strong></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><strong>Potato is cultivated as a spring plant in cold areas. The challenges facing potato cultivation are late spring frost, early autumn cold and summer heat in these areas. The present factorial experiment based on randomized complete blocks design with three replications was carried out in Gandoman region, Chaharmahal and Bakhtiari Province, Iran in 2014-15 cropping years. The first factor included three cultivars Jelli, Fontane and Burren and the second factor was the combination of different treatments of calcium and Jasmonic acid (with 5 micro Molar concentration) consisted of:&nbsp; 1- calcium + Jasmonic acid before rhizome formation stage (T₁), 2-calcium + Jasmonic acid after rhizome formation stage (T₂), 3- Jasmonic acid before rhizome formation stage(T₃), 4- Jasmonic acid after rhizome formation stage (T₄), 5- calcium from calcium nitrate source(T₅), 6- control (without application of two factorsT₆). According to the results, it can be deduced that Jasmonic acid and calcium reduced the undesirable effect of temperature tension in both stages before and after the rhizome formation. In addition, these positive effects were higher when Jasmonic acid and calcium were applied in combination and prior to the rhizome formation. According to the obtained results, both Jasmonic acid and calcium factors had a significant effect on the under investigation cultivars, so that Jelly </strong><strong>cultivar had better reaction than other cultivars. Also, among all under investigation treatments, T₁ treatment in all investigated traits except Malondialdehyde, showed the highest mean in all three examined cultivars. Totally, according to the obtained results, the application of combined Jasmonic acid and calcium treatment in the pre-rhizome stage, reduced the adverse effect of temperature and germicidal stimulation, resulted in higher yield.</strong></div> آنزیم‌های آنتی‌اکسیدان, پروتئین و محتوای کلروفیل. Antioxidant enzymes, Protein and Chlorophyll content. 37 59 http://cpj.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-1-113&slc_lang=fa&sid=1 محمد عظیمی گندمانی 10031947532846003222 10031947532846003222 No دانشگاه یاسوج هوشنگ فرجی hfaraji.yu@gmail.com 10031947532846003223 10031947532846003223 Yes دانشگاه یاسوج محسن موحدی دهنوی 10031947532846003224 10031947532846003224 No دانشگاه یاسوج امین میرشکاری 10031947532846003225 10031947532846003225 No دانشگاه یاسوج