fa اثر آماده سازی بذر روی برخی از شاخص های فیزیولوژیکی رشد، عملکرد و اجزای عملکرد دو رقم کنجد (Sesamum indicum L) فیزیولوژی گیاهان زراعی Crop Physiology كاربردي Applicable <div style="text-align: justify;"><span style="font-size: 11px;"><span style="font-family: tahoma;"><strong>به&shy;منظور بررسی اثر تنظیم&shy;کننده&shy;های رشد گیاهی روی برخی از شاخص&shy;های فیزیولوژیکی رشد و عملکرد و اجزای عملکرد دو رقم کنجد، آزمایشی در تابستان سال 1394 در منطقه دزفول به&shy;صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک&shy;های کامل تصادفی در چهار تکرار اجرا گردید. در این آزمایش فاکتور اول شامل آماده&shy;سازی بذر با محلول&shy;های اسید سالیسیلیک 0/1 میلی مولار (<span dir="LTR">SA</span></strong><strong>)، متیل جاسمونات ١ میکرو&shy;مولار (</strong><strong><span dir="LTR">MJ</span></strong><strong>)، اسید هیومیک 1/5 درصد (</strong><strong><span dir="LTR">HA</span></strong><strong>) و آب (شاهد) و فاکتور دوم استفاده از دو رقم کنجد (یلووایت و رقم محلی دزفول) در نظر گرفته شد. نتایج نشان داد که اکثر شاخص&shy;های فیزیولوژیکی رشد ارقام کنجد متأثر از کاربرد تیمارهای آماده سازی بذر بود و اغلب بالاترین میزان شاخص&shy;های رشد در رقم محلی دزفول با مصرف اسید هیومیک 5/1 درصد مشاهده گردید. همچنین اثر تیمارهای آماده سازی بذر به&shy;جز بر تعداد دانه در کپسول و شاخص برداشت، بر روی سایر صفات مورد ارزیابی معنی&shy;دار گردید. اثر متقابل معنی&shy;داری بین تیمارهای آماده سازی بذر و رقم بر عملکرد دانه، عملکرد بیولوژیکی و شاخص برداشت حاصل گردید. بیش&shy;ترین همبستگی بین عملکرد دانه و صفات مورد ارزیابی، با تعداد دانه در کپسول (</strong><strong><span dir="LTR">**</span></strong><strong>0/87</strong><strong>=</strong><strong><span dir="LTR">r</span></strong><strong>) و تعداد کپسول در بوته (</strong><strong><span dir="LTR">**</span></strong><strong>0/79</strong><strong>=</strong><strong><span dir="LTR">r</span></strong><strong>) مشاهده شد. در مقایسه با شاهد، تیمارهای </strong><strong><span dir="LTR">SA</span></strong><strong>&shy;، </strong><strong><span dir="LTR">HA</span></strong><strong> و </strong><strong><span dir="LTR">MJ</span></strong><strong> به&shy;ترتیب باعث افزایش 11، 18 و 14 درصد عملکرد دانه گردید. بنابراین، اثر تیمار اسید هیومیک مؤثرتر از سایر تیمارها بر روی عملکرد دانه بود. از آن&shy;جایی که عملکرد دانه کنجد رقم محلی دزفول (1867 کیلوگرم در هکتار) در شرایط مساوی مصرف اسید هیومیک، بیش&shy;تر از رقم یلووایت (1474 کیلوگرم در هکتار) بود، لذا می&shy;توان اظهار نمود رقم</strong> <strong>محلی دزفول واکنش</strong> <strong>بالاتری نسبت به مصرف اسید هیومیک داشته و به همین دلیل عملکرد بیش&shy;تری تولید نمود. </strong></span></span><br> &nbsp;</div> <strong>In order to investigate the effect of plant growth regulators on some growth physiological indices and yield and yield components of two cultivars of sesame, a factorial experiment was carried out based on randomized complete blocks design with four replications in Dezfoul the summer of 2015. In this experiment the first factor included seed preparation with solution of 0.1 mill molar salicylic acid (SA), 1 micro molar methyl jasmonate (MJ), 1.5 perccent&nbsp; humic acid (HA) and water (Control) and the second factor using two cultivars of sesame (Yellow white and Dezfoul native cultivar) were considered. </strong><strong>The results showed that most growth physiological indices of sesame </strong><strong>cultivar</strong><strong>s were affected by</strong> <strong>application of seed preparation treatments, and often the highest growth indices was observed in </strong><strong>Dezfoul native cultivar with</strong> <strong>1.5 percent humic acid</strong><strong>. </strong><strong>Also, the effect of seed preparation treatments except on seed number per capsule and harvest index, on the other evaluated traits was significant. The significant interaction of seed preparation treatments and cultivar on grain yield, biological yield and harvest index was obtained. The most correlation between grain yield and evaluated traits or the number of seeds per capsule (r=0.87**) and the number of capsules per plant (r=0.79**) was observed. Compared to control, treatments SA, HA and MJ respectively, increased 11, 18 and 14 percent of grain yield. Therefore, the treatment effect of humic acid is more effective than other treatments on grain yield. Since the sesame seed of Dezfoul native cultivar (1867 kilogram per hectare ) on equal conditions of humic acid intake, was more than Yellow white (1474 kilogram per hectare), therefore, it can be stated that Dezful native cultivar had a higher response to the use of humic acid and therefore produced more yield.</strong> <div style="text-align: justify;"></div> اسید سالیسیلیک, اسید هیومیک و شاخص برداشت. Salicylic acid, Humic acid, Methyl jasmonate and Harvest index. 35 51 http://cpj.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-1-105&slc_lang=fa&sid=1 حسن نوریانی h_noryani@yahoo.com 10031947532846003267 10031947532846003267 Yes دانشگاه پیام نور