fa اثر تنش خشکی بر خصوصیات زراعی و بیوشیمیایی سه هیبرید ذرت فیزیولوژی گیاهان زراعی Crop Physiology كاربردي Applicable <p dir="RTL" style="margin: 0cm 0cm 18pt; text-align: justify; line-height: 150%; text-indent: 14.2pt; unicode-bidi: embed; direction: rtl;"><span style="font-size: 16px;"><strong><span style="font-family: b nazanin;">به‌منظور بررسی عملکرد دانه، وزن صد دانه، شاخص تحمل به خشکی (</span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family: times new roman,serif;">STI</span></span></strong><strong><span style="font-family: b nazanin;">)، غلظت کلروفیل (</span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family: times new roman,serif;">a</span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family: times new roman,serif;">+<em>b</em></span></span></strong><strong><span style="font-family: b nazanin;">)، میزان پرولین و قندهای محلول هیبریدهای ذرت در پاسخ به تنش خشکی، این آزمایش به‌صورت کرت&shy;های خردشده در قالب طرح بلوک&shy;های کامل تصادفی در چهار تکرار طی دو سال 1390 و 1391 در مزرعه ایستگاه تحقیقاتی مغان اجرا شد. عامل اصلی آبیاری در دو سطح (آبیاری عادی و قطع آبیاری در مرحله پر شدن دانه) و عامل فرعی هیبریدهای ذرت (سینگل کراس 700، سینگل کراس </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family: times new roman,serif;">KLM</span></span></strong><strong><span style="font-family: b nazanin;"> و سینگل کراس 704) بودند. تجزیه مرکب داده&shy;ها نشان داد که تنش خشکی بر همه صفات اثر معنی&shy;داری داشت. تنش خشکی باعث کاهش 32/67 درصدی عملکرد دانه، 18/59 وزن صد دانه و 15/71 درصدی غلظت کلروفیل (</span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family: times new roman,serif;">a</span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family: times new roman,serif;">+<em>b</em></span></span></strong><strong><span style="font-family: b nazanin;">) شد؛ &nbsp;اما تنش خشکی باعث افزایش 88/77درصدی میزان پرولین و 45/51 درصدی میزان قندهای محلول گردید. مقدار </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family: times new roman,serif;">STI</span></span></strong><strong><span style="font-family: b nazanin;"> برای سینگل کراس 704، سینگل کراس </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family: times new roman,serif;">KLM</span></span></strong><strong><span style="font-family: b nazanin;"> و سینگل کراس 700 به</span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family: times new roman,serif;">&shy;</span></span></strong><strong><span style="font-family: b nazanin;">ترتیب 1/01، 0/70 و 0/50 بودند. بیش&shy;ترین مقدار عملکرد دانه، وزن صد دانه، غلظت کلروفیل (</span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family: times new roman,serif;">a</span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family: times new roman,serif;">+<em>b</em></span></span></strong><strong><span style="font-family: b nazanin;">)، میزان پرولین و کم&shy;ترین مقدار قندهای محلول مربوط به سینگل کراس 704 بود. بر اساس نتایج حاصل سینگل کراس 704، سینگل کراس </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family: times new roman,serif;">KLM</span></span></strong><strong><span style="font-family: b nazanin;"> و سینگل کراس 700 &nbsp;مورد مطالعه به ترتیب جزء ارقام متحمل، نیمه متحمل و حساس به تنش خشکی شناسایی شدند. </span></strong></span></p> <p style="text-align: justify;"><strong>In order to investigate the grain yield, one hundred grain weight, stress tolerance index (STI), concentration of chlorophyll (<em>a</em>+<em>b</em>), the amount of proline and soluble sugar of maize hybrids in response to drought tension, the present experiment was carried out as split plots based on randomized complete blocks design with four replications on the farm of Moghan Research Station, during 2010 and 2011. The main factor irrigation at two levels (normal irrigation and irrigation cut at grain filling stage) and sub factor were maize hybrids (Single Cross700, Single Cross KLM and Single Cross704). Combined analysis of data showed that drought tension had a significant effect on all traits. The drought tension reduced 32.67 percent the amount of grain yield, 18.59 percent one-hundred grain weight and 15.71 percent concentration of chlorophyll (<em>a</em>+<em>b</em>); but, drought tension increased 88.77 percent the amount of proline and 45.51 percent of soluble sugar content. The amount of STI in related to Single Cross 704, Single Cross KLM and Single Cross 700 were 1.01, 0.70 and 0.50, respectively. Single Cross 704 displayed the maximum amount of grain yield, one hundred grain weight, concentration of chlorophyll (<em>a</em>+<em>b</em>), the amount of proline and the minimum amount of soluble sugar was related to Single Cross 704. According to the obtaining results, Single Cross 704, Single Cross KLM and Single Cross 700 were studied and identified as tolerant, semi-tolerant and sensitive to drought tension, respectively.</strong></p> تنش خشکی, ذرت, و قندهای محلول. Drought tension, Maize and Soluble sugar 45 60 http://cpj.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-1-97&slc_lang=fa&sid=1 وحید نصراله زاده اصل 10031947532846003173 10031947532846003173 No دانشگاه پیام نور محمدرضا شیری 10031947532846003174 10031947532846003174 No سازمان تحقیقات سجاد محرم نژاد sm.chakherlo@yahoo.com 10031947532846003175 10031947532846003175 Yes دانشگاه محقق اردبیلی مهری یوسفی 10031947532846003176 10031947532846003176 No دانشگاه پیام نور فرهاد باغبانی 10031947532846003177 10031947532846003177 No دانشگاه پیام نور