crop physiology journal

fa اثر برگ زدایی بر عملکرد و اجزای عملکرد ارقام گندم تحت شرایط تنش خشکی Effect of leaf defoliation on yield and yield components of wheat cultivars under drought tension conditions فیزیولوژی گیاهان زراعی Crop Physiology كاربردي Applicable <p dir="RTL" style="text-align: justify;">اگرچه رابطه مبدا-مقصد در شرایط تنش خشکی نسبت به شرایط مطلوب، میتواند متفاوت باشد، اما پژوهشهای اندکی به این موضوع پرداخته اند. در پژوهش حاضر رابطه مبدا-مقصد تحت شرایط تنش خشکی در یک آزمایش مزرعهای در قالب طرح آماری بلوکهای کامل تصادفی به روش کرتهای دوبار خرد شده در دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز در سال زراعی 93-1392 مورد بررسی قرار گرفت. تیمارها شامل رژیم آبیاری در دو سطح آبیاری مطلوب و قطع آبیاری در گلدهی در کرتهای اصلی، ارقام گندم پیشتاز، چمران و مرودشت در کرتهای فرعی و تیمار بدون برگزدایی و برگزدایی همه برگها به جز برگپرچم در زمان ساقهدهی و گلدهی در کرتهای فرعی فرعی بودند. نتایج نشان داد که تنش خشکی و برگزدایی باعث کاهش معنیدار طول سنبله، تعداد دانه در سنبله، وزن هزار دانه، عملکرد بیولوژیک و عملکرد دانه و همچنین بهرهوری آب در هر سه رقم گردید. تاخیر در برگزدایی، اثر منفی آن را بر عملکرد و اجزای عملکرد ارقام گندم کاهش داد، بهطوریکه برگزدایی در مراحل ساقهدهی و گلدهی بهترتیب با 68/4 و 31/4 درصد کاهش در عملکرد دانه میانگین ارقام همراه بود. کاهش عملکرد دانه در تیمار برگزدایی در زمان ساقهدهی بهدلیل کاهش تعداد دانه و در تیمار برگزدایی در زمان گلدهی باعث کاهش وزن دانه بود. تیمار برگزدایی، توانست بخشی از افت عملکرد و اجزای عملکرد در اثر تنش خشکی را تعدیل کند، از سوی دیگر، رقم چمران بیشترین تحمل را به تنش خشکی و برگزدایی داشت، بنابراین، در این شرایط کارکرد رقم چمران بیشتر خواهد بود. با توجه به تحمل بالاتر رقم چمران به تنش خشکی و برگزدایی، استفاده از این رقم در مناطق مواجه با محدودیت رطوبت شایسته پژوهشهای  بلند مدت با جزییات بیشتری است.</p> <p style="text-align: justify;">Although sink-source relation could be differed under drought tension conditions compared to optimum conditions, there are limited research with focus on this topic. In the present research, sink-source relation under drought tension conditions was investigated in a field experiment based on statistical randomized complete blocks design at College of Agriculture of Shiraz University during 2013-2014 cropping year. The treatments included irrigation regime at two levels normal irrigation and cutting off irrigation at flowering in main plots, Pishtaz, Chamran and Marvdasht wheat cultivars in sub plots and treatment of no defoliation and defoliation of all leaves except flag leaf at stem elongation and in flowering sub sub plots. The results showed that drought tension and defoliation decreased significantly ear length, grain number per ear, one-thousand grain weight, biological yield and grain yield as well as water productivity in all three cultivars. Delaying in leaf defoliation, reduced its negative impact on yield and yield components of wheat cultivars, so that defoliation at stem elongation and  flowering stages was associated with 68.4 and 31.4 percent reduction in average of grain yield cultivars, respectively. Grain yield reduction in defoliation treatment at the time of stem elongation was due to reduction in grain number and in defoliation treatment at the time of flowering was due to grain weight reduction. Defoliation treatment, could compensate some losses in yield and yield components due to drought tension, in the other side, Chamran cultivar had the most tolerance to drought tension and defoliation; therefore, Chamran cultivar had better performance in such conditions. Due to higher tolerance of Chamran cultivar to drought tension and defoliation, use of this cultivar in the regions with wet limitations deserves long term explorations with more details.</p> برگ پرچم, گلدهی, ساقه دهی, مبدا و مقصد. Flag leaf, Flowering, Stem elongation, Source and Sink. 39 52 http://cpj.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-1-81&slc_lang=fa&sid=1 M. Behroozi مهنار بهروزی 10031947532846003108 10031947532846003108 No دانشگاه شیراز Y. Emam یحیی امام Yaemam@shirazu.ac.ir 10031947532846003109 10031947532846003109 Yes دانشگاه شیراز H. Pirasteh Anosheh هادی پیرسته انوشه 10031947532846003110 10031947532846003110 No تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی