fa اثر تنش خشکی بر میزان پرولین، کربوهیدرات‌های محلول، نشت الکترولیت‌ها و محتوای آب نسبی لوبیا (Phaseolus vulgaris L.) فیزیولوژی گیاهان زراعی Crop Physiology كاربردي Applicable <p dir="RTL"><strong>به منظور بررسی اثر تنش خشکی در طی مرحله گل‌دهی </strong><strong>بر میزان پرولین، قندهای محلول کل، فروکتوز، گلوکز و ساکارز برگ‌های لوبیا این آزمایش به‌صورت کرت‌های دو بار خرد شده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا گردید. عامل اصلی شامل چهار رقم لوبیا (</strong><strong><span dir="LTR">Taylor</span></strong><strong>، </strong><strong><span dir="LTR">COS16</span></strong><strong>،</strong> <strong>خمین و اختر)، عامل فرعی شامل سه سطح تنش خشکی (30، 60 و 100 درصد ظرفیت زراعی) و عامل فرعی فرعی شامل دو سطح مدت زمان تنش (سه و نه روز) بود. </strong><strong>نتایج نشان داد که تنش خشکی به‌طور معنی‌داری باعث کاهش محتوای آب نسبی و ساکارز و افزایش مقدار نشت الکترولیتی، کربوهیدرات‌های محلول کل، فروکتوز، گلوکز و پرولین گردید. همبستگی منفی معنی‌داری بین</strong> <strong>محتوای آب نسبی و نشت الکترولیتی، کربوهیدرات‌های محلول در آب، محتوای فروکتوز و گلوکز وجود داشت. در شرایط تنش آبی، تجمع کربوهیدرات‌های محلول و پرولین در ارقام متحمل </strong>&nbsp;<strong><span dir="LTR">Taylor</span></strong><strong>و </strong><strong><span dir="LTR">COS16</span></strong><strong> &nbsp;بیش‌تر از حساس اختر و خمین بود. افزایش مدت زمان تنش از سه به نه روز باعث افزایش معنی‌داری در میزان پرولین، گلوکز، فروکتوز و قندهای محلول کل گردید. برهمکنش اثر تنش &times; رقم و تنش &times; مدت زمان بر تمامی صفات مورد ارزیابی معنی‌دار بود، درصورتی‌که برهمکنش رقم &times; مدت زمان اثر معنی‌داری بر میزان نشت الکترولیتی، پرولین و کربوهیدرات‌های محلول کل داشت. نتایج این بررسی نشان داد که پرولین و کربوهیدرات‌ها در سازوکارهای تحمل به تنش نقش دارند و متابولیسم آن‌ها &nbsp;تحت اثر تنش آبی خاک قرار می‌گیرد</strong><strong>.</strong></p> <p><strong>In order to investigate the effect of drought tension during the flowering stage on proline content, total soluble carbohydrate, fructose, glucose and sucrose in bean leaves, an experiment was conducted as split plots based on randomized complete blocks design with three replications. Main factor included four cultivars of bean (Taylor, COS16, Khomein and Akhtar), sub factor consisted of drought tension in three levels (30, 60 and 100 percent field capacity) and sub-sub factors was tension duration in two levels (three and nine days). The results showed drought tension decreased the relative water content and sucrose significantly and increased the amount of and electrolyte leakage, total soluble carbohydrates, fructose, glucose and proline. There was a significant negative correlation between relative water content and electrolyte leakage, soluble carbohydrates in water, fructose and glucose content. In conditions of water tension, accumulation of soluble carbohydrates and proline in Taylor and COS16 tolerant cultivars was more than sensitive Akhtar was Khomeini. Increasing time duration of tension from three and nine days caused a significant increase in proline, glucose, fructose and total soluble sugars amounts. The interaction effect of tension &times; cultivar and tension &times; time on all evaluated traits was significant, while the cultivar &times; time duration interaction had a significant effect on electrolyte leakage, proline and total soluble carbohydrates. The results of this investigation showed that proline and carbohydrates are involved in tension tolerance mechanisms and their metabolism is influenced by soil water tension.</strong></p> رقم, ساکارز, فروکتوز, گلوکز و لوبیا. Cultivar, Sucrose, Fructose, Glucose and Beans. 23 41 http://cpj.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-1-72&slc_lang=fa&sid=1 M. Boroujerdnia مریم بروجردنیا 10031947532846002075 10031947532846002075 No M.R. Bihamta محمدرضا بی همتا Mrghanad@ut.ac.ir 10031947532846002076 10031947532846002076 Yes KH. AlamiSaid خلیل عالمی‌سعید 10031947532846002077 10031947532846002077 No V. Abdossi وحید عبدوسی 10031947532846002078 10031947532846002078 No