fa برهمکنش عملیات کم‌آبیاری و مقادیر نیتروژن بر عملکرد کمی و درصد روغن آفتابگردان رقم سانبورا (Helianthus annuus L.) فیزیولوژی گیاهان زراعی Crop Physiology كاربردي Applicable <p dir="RTL"><strong>به منظور بررسی اثر عملیات کم‌آبیاری و مقادیر نیتروژن بر </strong><strong>عملکرد کمی و درصد روغن </strong><strong>گیاه آفتابگردا</strong><strong>ن رقم سانبورا</strong><strong> آزمایشی در سال زراعی 91-90 در مزرعه تحقیقاتی </strong><strong>شهید سالمی </strong><strong>شهر اهواز اجرا گردید.</strong> <strong>این پژوهش به‌صورت آزمایش اسپلیت پلات با طرح پایه بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا گردید. تیمار کم‌آبیاری به عنوان کرت اصلی در سه سطح آبیاری کامل، قطع آبیاری فقط در مرحله</strong><strong><span dir="LTR"> R₃ </span></strong><strong>و قطع آبیاری فقط </strong><strong>در مرحله </strong>&nbsp;<strong><span dir="LTR">R</span></strong><strong>_{<span dir="LTR">5</span>}</strong><strong> بود</strong><strong>.</strong><strong> مقادیر نیتروژن به عنوان کرت فرعی درسه سطح 50 ،100 و150 کیلوگرم نیتروژن خالص در هکتار اعمال شد. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که عملیات کم‌آبیاری اثر معنی‌داری بر تعداد دانه در طبق، عملکرد دانه، وزن هزار دانه، نسبت مغز به کل و شاخص برداشت داشت. هم‌چنین اثر مقادیر نیتروژن بر تعداد دانه در طبق،</strong> <strong>عملکرد دانه،</strong> <strong>وزن هزار دانه،</strong> <strong>درصد روغن، درصد مغز به کل و شاخص برداشت معنی‌دار بود.</strong> <strong>برهمکنش کم‌آبیاری و نیتروژن بر تعداد دانه در طبق</strong><strong>،</strong><strong> عملکرد دانه، وزن هزاردانه و شاخص برداشت اثر معنی‌داری داشت. </strong><strong>در برهمکنش تیمارها، آبیاری کامل و میزان 150 کیلوگرم نیتروژن خالص در هکتار با 322 گرم در مترمربع &nbsp;بیش‌ترین عملکرد دانه را تولید نمود. در نتیجه می‌توان گفت که اجرای عملیات کم‌آبیاری در مرحله </strong><strong><span dir="LTR">R₃</span></strong> <strong>و </strong><strong><span dir="LTR">R</span></strong><strong>_{<span dir="LTR">5</span>}</strong><strong> (مراحل زایشی گیاه)، با توجه به کاهش معنی‌دار عملکرد، مطلوب نمی‌باشد. </strong></p> <p><strong>In order to investigate the impact of deficit irrigation operations and nitrogen rates on quantitative yield and oil percentage of sunflower Sanbura cultivar an experiment was carried out at Shahid Salemi research farm in Ahvaz in 2012-13 cropping year. The present research was conducted as split plot experiment with a randomized complete blocks design with three replications. The deficit irrigation treatment as the main plot was applied at three levels complete irrigation, irrigation stop only at the stage R₃and irrigation stop only at the stage R₅(. Nitrogen rates was applied as the sub-plot at three levels of 50, 100 and 150 kilogram pure nitrogen per hectare. The variance analysis results showed that deficit irrigation operations had a significant effect on number of seeds per head, grain yield, one-thousand seed weight, kernel to whole grain percentage ratio and harvest index. Also, the effect of nitrogen rates on number of seeds per head, grain yield, one-thousand seed weight, oil percentage, kernel to whole grain percentage and harvest index was significant. The interaction deficit irrigation and nitrogen had a significant effect on number of seed per head, grain yield, one-thousand seed weight and harvest index. In the interaction of treatments, full irrigation and the amount of 150 kilogram pure nitrogen per hectare with 322 gram per square meter produced the highest grain yield. As a result, it can be said that the operation of deficit irrigation in the R₃ and R₅ stages (plant reproductive stages), due to the significant yield reduction, is not desirable. </strong></p> آفتابگردان, وزن هزاردانه, عملکرد دانه و درصد روغن. Sunflower, One- thousand seed weight, Grain yield and Oil percentage. 61 72 http://cpj.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-1-64&slc_lang=fa&sid=1 M. Allaf مسعود علاف 10031947532846001926 10031947532846001926 No A. Shokoohfar علیرضا شکوه فر Alireza_Shokuhfar@yahoo.com 10031947532846001927 10031947532846001927 Yes