fa اثر مصرف زﺋولیت بر میزان بیومارکرهای تخریب، محتوی نسبی آب برگ، نشت الکترولیت‌ها و کلروفیل کلزا تحت شرایط تنش کم‌آبی فیزیولوژی گیاهان زراعی Crop Physiology كاربردي Applicable <p><strong><span dir="RTL">به منظور بررسی اثر تنش کم‌آبی و مصرف زﺋولیت بر میزان بیومارکرهای تخریب، محتوی نسبی آب برگ، نشت الکترولیت&shy;ها و کلروفیل کلزا </span><span dir="RTL">(</span><em>Brassica napus </em>L.<span dir="RTL">)</span> <span dir="RTL">رقم </span>Okapi<span dir="RTL">، این آزمایش در پاییز 91-1390 در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه آزاد اسلامی واحد یادگار امام خمینی^(ره)شهرری به‌صورت اسپلیت پلات در قالب بلوک‌های کامل تصادفی با چهار تکرار اجرا گردید. آبیاری در سه سطح (آبیاری بر اساس 80، 130 و 180 میلی&shy;متر تبخیر از سطح تشتک تبخیر کلاس </span>A<span dir="RTL">)</span><span dir="RTL"> به عنوان کرت اصلی، مصرف زﺋولیت در سه سطح (عدم مصرف، مصرف 6 و 12 تن در هکتار) به عنوان کرت فرعی در نظر گرفته شد. نتایج آزمایش نشان داد که از نظر تمامی صفات مورد آزمون بین سطوح آبیاری</span><span dir="RTL"> و کاربرد </span><span dir="RTL">زﺋولیت تفاوت معنی‌داری مشاهده شد و اثر برهمکنش تیمارهای آزمایشی تنها بر نشت الکترولیت&shy;ها و محتوی کلروفیل&shy;ها معنی‌دار بود.&nbsp; مقایسه میانگین اثر اصلی آبیاری نشان داد، انجام آبیاری بر اساس 180 میلی‌متر تبخیر از سطح تشتک تبخیر کلاس </span>A<span dir="RTL">، </span><span dir="RTL">بیش‌ترین میزان مالون‌دی‌آلدئید (54/2 نانومول بر میلی&shy;گرم پروتئین)، دی‌هیدروکسی ‌گوانوزین (60/17 نانومول بر میلی&shy;گرم پروتئین)، دی‌تیروزین (02/27 نانومول بر میلی&shy;گرم پروتئین) و نشت الکترولیت&shy;ها (55/1 میلی‌زیمنس بر سانتی‌متر) و کم‌ترین محتوی نسبی آب برگ (61/0 درصد) و کلروفیل کل</span><span dir="RTL"> (32/4 میلی&shy;گرم در لیتر) را ایجاد نمود</span><span dir="RTL"> را ایجاد نمود. در شرایط تنش خشکی شدید 180 میلی&shy;متر، مصرف 12 تن در هکتار زئولیت با بهبود وضعیت رطوبتی گیاه منجر به ممانعت از اثر تخریبی تنش خشکی و کاهش میزان نشت الکترولیت&shy;ها تا 99/0 میلی‌زیمنس بر سانتی‌متر و کلروفیل </span>a+b<span dir="RTL"> تا 75/4 میلی&shy;گرم در لیتر</span> <span dir="RTL">گردید.&nbsp;&nbsp; </span></strong></p> <p><strong>In order to investigate the </strong><strong>effect of water deficit tension and zeolit application on the amount of </strong><strong><em>damage biomarkers</em></strong><strong>, relative content of leaf water,</strong><strong><em> electrolytes leakage and chlorophyll of</em></strong><strong> rapeseed (<em>Brassica napus</em> L.) Okapi cultivar, the present</strong><strong> experiment was done as </strong><strong>split plot based on based on randomized complete blocks design with four replications during fall 2010-11 at Islamic Azad University field research , Yadegar-e-Imam Khomein ^(RAH) Shahr-e-Rey Branch. Irrigation at three levels (irrigation based on 80, 130 and 180 millimeter evaporation from class A evaporation pan) as main plot, zeolite consumption in three levels (no consumption, 6 and 12 tons per hectare consumption) as sub-plot were considered. The results of experiment indicated that all traits tested were significantly different regarding to irrigation levels and zeolite application and the effect of experimented treatments interaction was significant only on </strong><strong>electrolytes leakage and chlorophylls content. The mean comparison of</strong><strong> main effect of irrigation demonstrated that applying irrigation based on 180 millimeter evaporation from class A evaporation pan, established the highest amount of&nbsp; </strong><strong>Malondialdehyde (</strong><strong>2.54 nanomoll per milligram protein), </strong><strong>Di</strong><strong>hydroxyguanosin </strong><strong>(17.60 nanomoll per milligram protein), </strong><strong>Dityrosine </strong><strong>(27.02 nanomoll per milligram Protein) and </strong><strong>electrolytes leakage (1.55 millizimence per cm) and lowest relative leaf water content (0/61 percent) and total chlorophyll (4.32</strong><strong> milligram per liter</strong><strong>).</strong><strong> In severe drought tension conditions 180 millimeter, using 12 tons per hectare zeolit consumption by the improvement of plant moisture status led to prevent drought tension harm effect and reducing leakage electrolytes </strong><strong>to 0.99 millizimence per cm&nbsp; and chlorophyll a+b to 4.75 milligram per liter.</strong></p> تنش خشکی, دی‌تیروزین و مالون‌دی‌آلدئید. Drought tension, Dityrosine and Malondialdehyde. 33 44 http://cpj.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-1-62&slc_lang=fa&sid=1 A.R. Pazoki علیرضا پازکی Pazoki@iausr.ac.ir 10031947532846001922 10031947532846001922 Yes