fa اثر محلول‌پاشی نانواکسیدروی و کاربرد باکتری‌های آزادزی تثبیت کننده نیتروژن بر عملکرد و ویژگی‌های مورفوفیزیولوژیک تریتیکاله فیزیولوژی گیاهان زراعی Crop Physiology كاربردي Applicable به منظور بررسی اثر محلول‌پاشی با نانواکسیدروی و کاربرد باکتری‌های آزادزی تثبیت کننده نیتروژن بر عملکرد دانه و برخی ویژگی‌های مورفوفیزیولوژیک تریتیکاله، این آزمایش در گلخانه تحقیقاتی دانشگاه محقق اردبیلی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در سال 1392 اجرا شد. فاکتورهای مورد بررسی شامل محلول‌پاشی با نانواکسیدروی در پنج سطح (عدم محلول‌پاشی به‌عنوان شاهد، 25/0، 5/0، 75/0 و 1 گرم در لیتر) و تلقیح بذر با باکتری‌های آزادزی تثبیت کننده نیتروژن در چهار سطح (عدم تلقیح بذر با باکتری به‌عنوان شاهد، تلقیح بذر با ازتوباکتر کروکوکوم استرین 5، آزوسپریلیوم لیپوفروم استرینOF و سودوموناس پوتیدا استرین 9) بودند. نتایج نشان داد که انتقال مجدد ماده خشک و میزان مشارکت ذخایر ساقه در عملکرد، سرعت ظهور برگ، عملکرد و اجزای عملکرد دانه به‌طور معنی‌داری تحت اثر محلول‌پاشی با نانواکسیدروی و کاربرد باکتری-های آزادزی تثبیت کننده نیتروژن قرار گرفت. بیش‌ترین انتقال مجدد ماده خشک و سهم ذخایر ساقه در عملکرد دانه در عدم تلقیح بذر با باکتری‌های محرک رشد × عدم محلول‌پاشی با نانواکسیدروی به‌دست آمد. مقایسه میانگین‌ها نشان داد که بالاترین عملکرد، اجزای عملکرد دانه و سرعت ظهور برگ به ترکیب‌ تیماری تلقیح بذر با ازتوباکتر و آزوسپریلیوم × محلول‌پاشی یک گرم در لیتر نانواکسیدروی و کم‌ترین آن‌ها در حالت عدم تلقیح بذر با باکتری‌های محرک رشد × عدم محلول‌پاشی با نانواکسیدروی به‌دست آمد. به نظر می‌رسد به منظور افزایش عملکرد دانه و سرعت ظهور برگ می‌توان پیشنهاد کرد که تلقیح بذر تریتیکاله با باکتری‌های ازتوباکتر و آزوسپریلیوم در محلول‌پاشی یک گرم در لیتر نانواکسیدروی به کار برده شود. In order to investigate the effect of Nano Zinc oxide foliar application and application of free living nitrogen fixing bacteria on grain yield and some morphophysiological traits of Triticale, this experiment as factor was conducted based on randomized complete blocks design with three replications in research greenhouse of MohagheghArdabili University. The investigated factors were included Nano Zinc oxide foliar application at five levels (without foliar application as control, 0/25, 0/5, 0/75 and 1 gram per liter) and seed inoculation with free living nitrogen fixing at four levels (without seed inoculation with bacteria as control, seed inoculation with Azotobacterchrocoococum strain 5, Azosprilliumlipoferum strain OF and Psedomunasputida strain 9). The results showed that dry matter remobilization and the amount of stem reserves contribution at yield and grain yield and grain yield components was meaningfully affected by foliar application with Nano Zinc Oxide and applying nitrogen fixing free living bacteria. The highest dry matter remobilization and contribution of stem reserves in grain yield was obtained at no seed inoculation with growth promoting rhizobacteria × no Nano Zinc oxide foliar application. Means comparison showed that the highest grain yield, grain yield components and leaf appearance rate was obtained in treatment combination of seed inoculation with Azotobacter and Azosprillium × foliar application of one gram per liter Nano Zinc oxide and the least of them in no seed inoculation with growth promoting rhizobacteria× nofoliar application by Nano Zinc oxide. It seems in order to increase the grain yield and leaf appearance rate it can be suggested that Triticale seed inoculation with Azotobacter and Azosprillium bacteria in foliar application of one gram per liter Nano Zinc oxide should be used باکتری‌های محرک رشد, روی, تریتیکاله, فیلوکرون. Plant growth promoting rhizobacteria, Zinc, Triticale, Phyllochron. 37 52 http://cpj.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-1-4&slc_lang=fa&sid=1 H. Kamari حسین کمری 1003194753284600896 1003194753284600896 No R. SeyedSharifi رئوف سیدشریفی Raouf_ssharifi@yahoo.com 1003194753284600897 1003194753284600897 Yes M. Sedghi محمد صدقی 1003194753284600898 1003194753284600898 No