fa اثر نانوسیلیکون، میکوریزا و ورمی‌کمپوست بر فتوسنتز جاری و انتقال ماده خشک تریتیکاله (Triticosecale Wittma L.) تحت تنش شوری فیزیولوژی گیاهان زراعی Crop Physiology پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:12pt"><span style="line-height:150%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">شوری یکی از مخرب&shy;ترین تنش&shy;های محیطی است که تقریبا بر همه جنبه&shy;های فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی گیاه اثر می&shy;گذارد و تهدیدی جدی برای عملکرد گیاهان زراعی در مناطق خشک و نیمه خشک است. راه کارهای متعددی به منظور کاهش اثرات سمی ایجاد شده به&shy;وسیله شوری بر رشد گیاهان پیشنهاد شده است. در میان آن&shy;ها استفاده از سیلیکون و کودهای زیستی نقش مهمی را در بهبود عملکرد گیاهان ایفا می&shy;کنند. در این رابطه </span></span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">آزمایشی به</span></span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">&shy;</span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه بلوک&shy;های&shy; کامل تصادفی با سه تکرار در گلخانه تحقیقاتی دانشگاه محقق اردبیلی در سال 1400 اجرا شد. فاکتورهای مورد بررسی شامل سطوح شوری </span></span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">[</span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">عدم اعمال شوری به&shy;عنوان شاهد، </span></span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">شوری 30 و 60 میلی&shy;مولار</span></span></span></b><b> </b><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">(به&shy;ترتیب برابر 8/1، 76/2 و 53/5 دسی&shy;زیمنس برمتر </span></span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">با کلرید سدیم</span></span></span></b><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:">)</span><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">]</span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">، کودهای زیستی و آلی (عدم کاربرد به&shy;عنوان شاهد، ورمی&shy;کمپوست، میکوریزا، کاربرد توأم ورمی&shy;کمپوست و میکوریزا) و محلول&shy;پاشی نانوسیلیکون (محلول&shy;پاشی با آب به</span></span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">‌</span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">عنوان شاهد، محلول&shy;پاشی 30 و 60 میلی&shy;گرم در لیتر نانوسیلیکون) بودند. نتایج نشان داد کاربرد هم&shy;زمان ورمی</span></span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">‌</span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">کمپوست با میکوریزا و محلول</span></span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">‌</span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">پاشی 60 میلی</span></span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">‌</span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">گرم درلیتر نانوسیلیکون در شرایط عدم اعمال شوری</span></span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">،</span></span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"> انتقال ماده خشک از ساقه (01/209 درصد) و اندام&shy;ها&shy;ی هوایی به دانه (37/80 درصد) را کاهش داد ولی هدایت روزنه</span></span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">‌</span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">ای (47/50 درصد)</span></span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">،</span></span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"> پروتئین برگ پرچم (13/27 درصد)</span></span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">،</span></span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"> فتوسنتز جاری (41/153 درصد</span></span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">(</span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">، سهم فتوسنتز جاری در عملکرد دانه (56/89 درصد) و عملکرد دانه (88/88 درصد) را نسبت به شرایط عدم کاربرد کوهای زیستی و نانوسیلیکون تحت شرایط شوری60 میلی</span></span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">‌</span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">مولار، افزایش داد.</span></span></span></b><b> </b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">بر اساس نتایج این </span></span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">آزمایش</span></span></span></b><b> </b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">می</span></span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">&shy;</span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">توان پیشنهاد نمود که کاربرد نانوسیلیکون، کودهای زیستی و آلی می&shy;تواند عملکرد دانه تریتیکاله تحت شرایط شوری را، با بهبود هدایت روزنه&shy;ای و فتوسنتز جاری افزایش دهد.</span></span></span></b></span></span></span></span></span></div> <span style="font-size:12pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">Salinity is one of the most destructive environmental stresses, which </span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">affect almost every aspect of physiology and biochemistry of a plant. It is a serious threat for crop yield especially in arid and semi-arid regions</span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">. </span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="color:black">Several strategies have been suggested in order to decrease the toxic effects caused by salinity on plant growth,</span></span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="color:black"> among them</span></span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="color:black"> use of </span></span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">silicon and <span style="color:black">bio fertilizers </span></span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="color:black">play important role in yield </span></span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="color:black">improvement</span></span></span></b><b><span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="color:black">.</span></span></span></b><b> </b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">In this regard, </span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">an experiment was carried out as factorial based on randomized complete block design with three replications </span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">in research greenhouse University of Mohaghegh Ardabili&nbsp; in 2021. </span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">The investigated factors were included salinity levels </span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">[</span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">no application of salinity as control, application of 30 and 60 mM salinity (1.8, 2.76 and 5.53 dS.m^-1 respectively)</span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">]</span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">, bio and organic fertilizers (no application as control, vermicompost, mycorrhiza, both application of vermicompost and mycorrhiza) and nanosilicon foliar application (foliar application with water as control, foliar application of 30 and 60 mg.L^-1 of nanosilicon). The results showed that both application of vermicompost and mycorrhiza, foliar application of 60 mg.L^-1 of nano silicon under no salinity decreased dry matter remobilization from the stem (209.01%) and aerial parts to grain (80.49%), but increased stomata conductance (50.47%), flag leaf protein (26.17%), current photosynthesis (153.41%), the contribution of current photosynthesis in grain yield (89.56%) and&nbsp; grain yield (88.88%) compared to no appllication bio and organic fertilizers and nanosilicon under 60 mM salinity conditions. </span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%">Based on the results</span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"> this study, it can be suggested&nbsp; that the application of bio and organic fertilizers and nanosilicon can increase the grain yield of triticale under salinity conditions due to improving stomata conductance and current photosynthesis. </span></span></b><b><span lang="AR-SA" dir="RTL" style="font-family:"B Zar""></span></b></span></span></span><br> <br> <span style="font-size:12pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="AR-SA" dir="RTL" style="font-family:"B Zar""></span></b></span></span></span> پروتئین برگ, محلول‌پاشی, ورمی‌کمپوست و هدایت روزنه‌ای. Foliar application, leaf protein, stomata conductance, vermicompost‎ 21 39 http://cpj.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-1590-2&slc_lang=fa&sid=1 sara mohammadi kale sarlo سارا محمدی کله سرلو mohammadiisara1@gmail.com 1450957544 100319475328460010555 Yes Plant Production Engineering and Genetics, Faculty of Agriculture and Natural Resources, Mohaghegh Ardabili University مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی رئوف سید شریفی raouf_ssharifi@yahoo.com 1375696726 100319475328460010556 No مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی