fa بررسی اثر فرسودگی بذر (پیری تسریع شده) بر جوانه زنی و رشد گیاهچه ی ارقام گندم در شرایط آزمایشگاه فیزیولوژی گیاهان زراعی Crop Physiology پژوهشي Research به منظور بررسی اثر فرسودگی بذر بر جوانه زنی و رشد گیاهچه ی ارقام گندم در شرایط آزمایشگاه، آزمایشی در قالب طرح کاملا تصادفی در دو محیط (فرسوده و غیر فرسوده) به روش تجزیه مرکب با 3 تکرار در سال زراعی 88-1387 در آزمایشگاه کنترل و گواهی بذر مرکز تحقیقات صفی آباد دزفول انجام شد. تیمارهای آزمایش شامل ارقام مختلف گندم برتر منطقه (چمران، ویریناک، دز، کویر، چناب، زاگرس، استار، بهرنگ، دنا و کرخه) بودند. برای ایجاد فرسودگی ارقام در دمای 45 درجه سانتی گراد و رطوبت نسبی 100 درصد به مدت 72 ساعت در آنکوباتور نگهداری شدند. از ارقام مورد آزمایش، رقمهای دنا، بهرنگ و کرخه گندم دوروم و بقیه ارقام نان بودند. نتایج آزمایش نشان داد که صفات درصد جوانه زنی و سرعت جوانه زنی تحت تأثیر رقم و محیط و بر همکنش رقم و محیط در سطح احتمال 1% معنی دار شدند و بقیه صفات در سطح احتمال یک درصد و 5 درصد معنی دار شدند. از بین ارقام ،رقم زاگرس دارای بیشترین درصد جوانه زنی (92 درصد) و رقم استار دارای بیشترین سرعت جوانه زنی (75 درصد) بود که بیانگر قدرت و کیفیت مناسبتر این ارقام در محیط فرسوده شده بودند. بین ارقام چمران، ویریناک و استار در محیط نرمال و بدون فرسودگی در صفت درصد جوانه زنی تفاوت معنی داری مشاهده نشد. شاخص بنیه بذر در رقم بهرنگ بیشترین مقدار بود که آن احتمالاً به دلیل بیشتر بودن قوه زیست بذری این رقم به خاطر دارا بودن ذخایر ژنتیکی بذری و همچنین خصوصیت این رقم در برابر تحمل در شرایط ناسازگار محیطی بود. نتایج همبستگی نیز نشان داد که بین درصد جوانه زنی و عملکرد نهائی دانه در مزرعه همبستگی مثبت و معنی داری در سطح احتمال یک درصد مشاهده شد In order to study the effect of aging acceleration test on seed germination and seedling growth of wheat cultivars an experiment was done based on a randomized complete block design with 3 repetitions in 2 media (aging and normal)using combined analysis of variance during 2008-2009 in laboratory of seed control and certification department in Agricultural Research Center,Safiabad ,Dezful.Factors were best selected wheat cultivars (chamran, veerynak, dez, kavir, chenab, zagrous, star, behrang, dena and karkhe). All cultivars incubated in incubator (temperature, 45°C humidity, 100%) for 72 hours to quicken aging. Dena, karkhe and behrang belonged to durum species and the other ones were subspecies of bread wheat. Results showed that there were significant effect of cultivar ,medium and as well as interaction of them on germination percentage and germination rate at 1% probability ,the other traits were significant at 1% and 5% probability.Among cultivars.zagrous revealed the highest germination percentage (92%) and star cultivar showed the highest germination rate with 75%,and these results, are because of vigor and high quality of these cultivars in aging medium.There were not signicant differences between chamran, veerynak and star cultivares in germination percentage when grown in normal medium. Finally results indicated that there were a positive significant correlation between germination percentage and seed yield at 1% probability. فرسودگی, درصد جوانه زنی, سرعت جوانه زنی, گیاهچه, گندم. aging, germination percentage, germination rate, seedling growth, wheat. 59 71 http://cpj.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-28-101&slc_lang=fa&sid=1 F. mohssen nasab فاطمه محسن نسب 1003194753284600409 1003194753284600409 Yes M. sharafi zadeh مهران شرفی زاده 1003194753284600410 1003194753284600410 No A. siadat عطااله سیادت 1003194753284600411 1003194753284600411 No