fa بررسی اثرات مقادیر و زمانهای مختلف مصرف نیتروژن برخواص کمی وکیفی کنجد فیزیولوژی گیاهان زراعی Crop Physiology پژوهشي Research جهت بررسی تاثیر مقادیر و زمان های مختلف مصرف نیتروژن بر عملکرد کمی وکیفی محصول کنجد، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در شهرستان بهبهان اجرا شد. فاکتور اول شامل 5 سطح نیتروژن (0، 25 ،50 ، 75 و 100 کیلوگرم درهکتار) از منبع اوره و فاکتور دوم زمان مصرف نیتروژن در دو سطح بود. تیمار اول مصرف کود در دو مرحله (پیش از کشت + قبل از گلدهی) و تیمار دوم در سه مرحله (پیش از کشت + قبل گلدهی+ قبل از کپسول دهی) در مقادیر مساوی مصرف شد. نتایج نشان داد که بهترین تیمار از لحاظ عملکرد دانه و عملکرد روغن دانه مربوط به مصرف 75 کیلوگرم نیتروژن خالص در هکتار در دو مرحله بود. اثرات تیمارها، میزان و زمان مصرف نیتروژن، همچنین برهمکنش متقابل آنها بر درصد روغن دانه معنی دار نبود. در مورد برخی ازصفات کمی مثل ارتفاع بوته و تعداد شاخه های فرعی ملاحظه شد که با بالا رفتن مقدار نیتروژن در این دو صفت نیز افزایش معنی داری حاصل شد. با افزایش مصرف نیتروژن در این تحقیق درصد آلودگی بوته های کنجد به بیماری فیلودی و بوته میری افزایش یافت بطوریکه حداکثر آلودگی در تیمار 100 کیلوگرم در هکتار نیتروژن خالص حاصل شد. با توجه به هدف از کشت دانه های روغنی از جمله کنجد افزایش میزان روغن قابل استحصال در واحد سطح است و با توجه به اینکه بهترین انتخاب برای تیمار کودی تیماری ست که علاوه برداشتن عملکرد بالا دارای درصد روغن و عملکرد روغن بالا باشد و با هدف مصرف کمترین میزان کود بهترین، در این پژوهش بهترین تیمار مصرف نیتروژن در ارتباط با صفات مورد بررسی تیمار مصرف 75 کیلوگرم در هکتار نیتروژن خالص و در دو مرحله (پیش از کشت + قبل از گلدهی) معرفی شد. In order to evaluate the effects of different amounts and dates of Nitrogen consumption on the quality and quantity of yield this experiment was carried out in a factorial experiment based on randomized complete block design with three replications in Behbehan.The first factor was Nitrogen five levels of (0, 25, 50, 75 and 100 kg ha) with an Urea source the and second factor was two levels of Nitrogen consumption on different dates.First treatment fertilizer was used in two stages (pre cultivation + pre flowering), and the second treatment in three stages (pre cultivation+ pre flowering + pre week before capsule) at equal consumption. The results showed that the best treatment in seed yield and seed oil yield was related to the consumption of 75 kg of pure Nitrogen in the two phases. In some traits such as plant height and number of sub- branch, it was observed that with the increase of Nitrogen quantity a significant increase in these two traits was obtained. The study showed, the higher use of Nitrogen increased the percentage of pollution of sesame plant death and filody. As a result,the most part of pollution was obtained at treatment of 100 kg ha-1 of pure Nitrogen. Since the best choice for fertilizer treatment is a treatment that in addition to a high operation has a high percentage of oil and oil yield, the above results and the fact that the best treatment, is a treatment that obtains best results with the lowest fertilizer consumption. In this research, the best treatment for Nitrogen use regarding traits under evaluation, the treatment that used 75 kg ha Nitrogen in two stages (pre-cultivation + pre-flowering) was introduced. کنجد, نیتروژن, عملکرد دانه, درصد روغن, عملکرد روغن دانه. Sesame, Nitrogen, Seed yield, Oil percent, Oil seed yield 95 105 http://cpj.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-28-84&slc_lang=fa&sid=1 Mehrnoosh Garshasbi مهرنوش گرشاسبی Mehrnooshg2009@yahoo.com 1003194753284600352 1003194753284600352 Yes Mohammad Reza Dadnia محمدرضا دادنیا 1003194753284600353 1003194753284600353 No Mohammad Reza Rafie محمدرضا رفیع 1003194753284600354 1003194753284600354 No